Bà i nà y có nhiá»u thông tin.
Thấy gì từ tăng trưởng kinh tế của Việt Nam?
DÆ°Æ¡ng Ngá»c
Mức Ä‘á»™ tăng trưởng kinh tế của má»—i quốc gia Ä‘á»u phụ thuá»™c và o các yếu tố đầu và o và đầu ra.
Nghiên cứu vá» sá»± đóng góp của các yếu tố đối vá»›i tăng trưởng kinh tế có ý nghÄ©a vá» nhiá»u mặt, không những xác định vị trà của từng yếu tố để có kế hoạch khai thác, mà còn có ý nghÄ©a xác định được yếu tố tiá»m ẩn gia tăng lạm phát.
Tăng trưởng do các yếu tố đầu và o
Tăng trưởng kinh tế xét ở đầu và o, có ba yếu tố đóng góp. Äó là sá»± đóng góp của yếu tố số lượng vốn đầu tÆ°, sá»± đóng góp của số lượng lao Ä‘á»™ng và sá»± đóng góp của yếu tố năng suất các nhân tố tổng hợp (TFP).
Theo tÃnh toán ban đầu, yếu tố số lượng vốn đầu tÆ° đã đóng góp khoảng 57%, yếu tố số lượng lao Ä‘á»™ng đóng góp khoảng 20%, yếu tố TFP đóng góp 23%.
Từ sá»± đóng góp nhÆ° trên, có thể rút ra má»™t số nháºn xét đáng lÆ°u ý.
Một là , tăng trưởng kinh tế của Việt Nam dựa chủ yếu và o sự đóng góp của yếu tố số lượng vốn đầu tư.
Tá»· lệ vốn đầu tÆ° so vá»›i GDP từ năm 2004 đến nay Ä‘á»u đã vượt qua mốc 40% (năm 2004 đạt 40,7%, năm 2005 đạt 40,9%, năm 2006 đạt 41%, Æ°á»›c năm 2007 đạt 40,4%), kế hoạch năm 2008 còn cao hÆ¡n, lên đến 42%.
Äây là tá»· lệ thuá»™c loại cao nhất thế giá»›i, chỉ sau tá»· lệ trên dÆ°á»›i 44% của Trung Quốc - má»™t tá»· lệ là m cho tăng trưởng kinh tế của Trung Quốc đạt cao nhất thế giá»›i, đã nhiá»u năm liá»n tăng hai chữ số, hiện Ä‘ang giữ ká»· lục thế giá»›i vá» số năm tăng trưởng liên tục (28 năm), nhÆ°ng Trung Quốc Ä‘Æ°a ra mục tiêu giảm Ä‘á»™ nóng của tăng trưởng và đẩy mạnh chống lạm phát do tốc Ä‘á»™ tăng giá tÃnh theo năm của tháng 2/2008 đã lên đến 8,3%, cao nhất trong 12 năm qua.
Hai là , tăng trưởng kinh tế của Việt Nam hiện còn dá»±a má»™t phần quan trá»ng và o yếu tố số lượng lao Ä‘á»™ng, sá»± quan trá»ng nà y được xét trên hai mặt.
Má»™t mặt, do nguồn lao Ä‘á»™ng hà ng năm vẫn còn tăng khoảng 2%, tức là trên 1 triệu ngÆ°á»i má»—i năm. Mặt khác, do tá»· lệ thất nghiệp ở thà nh thị và tá»· lệ thiếu việc là m ở nông thôn còn cao.
Ba là , nếu tÃnh cả sá»± đóng góp của yếu tố số lượng vốn đầu tÆ° và sá»± đóng góp của yếu tố số lượng lao Ä‘á»™ng, thì hai yếu tố nà y đã đóng góp trên ba phần tÆ° tổng tốc Ä‘á»™ tăng trưởng kinh tế của Việt Nam.
Äiá»u đó chứng tá», sá»± đóng góp của yếu tố TFP đối vá»›i tổng tốc Ä‘á»™ tăng trưởng kinh tế còn nhá», chÆ°a được má»™t phần tÆ°, thấp chỉ bằng hai phần ba tá»· trá»ng đóng góp của yếu tố nà y của các nÆ°á»›c trong khu vá»±c hiện nay.
Äiá»u đó cÅ©ng chứng tá», ná»n kinh tế Việt Nam hiện vẫn Ä‘i theo hÆ°á»›ng tăng trưởng vá» số lượng, chÆ°a chuyển sang tăng trưởng vá» chất lượng, vẫn chủ yếu phát triển theo chiá»u rá»™ng, chÆ°a chuyển mạnh sang phát triển theo chiá»u sâu.
Hiệu quả sỠdụng vốn chưa cao
TFP là tổng hợp của các nhân tố hiệu quả sá» dụng vốn đầu tÆ° và năng suất lao Ä‘á»™ng. Hiệu quả sá» dụng vốn đầu tÆ° được thể hiện ở nhiá»u chỉ tiêu. Gần đây, trên các diá»…n Ä‘Ã n há»™i thảo và trên má»™t số phÆ°Æ¡ng tiện thông tin đại chúng, khi Ä‘á» cáºp đến hiệu quả đầu tÆ° các chuyên gia thÆ°á»ng dùng hệ số ICOR.
Chỉ tiêu nà y được tÃnh bằng nhiá»u cách, song theo cách tÃnh Ä‘Æ¡n giản mà các chuyên gia Ä‘á» cáºp là lấy tá»· lệ vốn đầu tÆ°/GDP chia cho tốc Ä‘á»™ tăng trưởng GDP. Hệ số ICOR cà ng lá»›n thì hiệu quả đầu tÆ° cà ng thấp và ngược lại.
Tá»· lệ vốn đầu tÆ°/GDP và tốc Ä‘á»™ tăng GDP thì ICOR qua các thá»i kỳ nhÆ° sau:
TÃnh chung ICOR của Việt Nam trong thá»i kỳ 1991-2007 là 4,86 lần, cao hÆ¡n nhiá»u so vá»›i 2,7 lần của Äà i Loan (trong thá»i kỳ 1961-1980), 3 lần của Hà n Quốc (trong thá»i kỳ 1961- 1980), 3,7 lần của Indonesia (trong thá»i kỳ 1981-1995), 4 lần của Trung Quốc (trong thá»i kỳ 2001-2006), 4,1 lần của Thái Lan (trong thá»i kỳ 1981-1995); cÅ©ng cao hÆ¡n so vá»›i 4,6 lần của Malaysia (trong thá»i kỳ 1981-1995).
Äiá»u đó chứng tá», hiệu quả đầu tÆ° của Việt Nam còn thấp.
Hiệu quả đầu tÆ° còn được tÃnh theo cách lấy GDP chia cho vốn đầu tÆ° hà ng năm (Ä‘á»u tÃnh theo giá thá»±c tế). Theo cách nà y, thì GDP/Vốn đầu tÆ° (có nghÄ©a là 1 đồng vốn đầu tÆ° tạo ra được bao nhiêu đồng GDP) của Việt Nam đã bị sút giảm qua các thá»i kỳ: nếu thá»i kỳ 1991-1995 đạt 3,55 đồng/đồng, thì năm 1996-2000 còn 3,0 đồng/đồng, 2001-2005 còn 2,56 đồng/đồng, 2006-2007 còn 2,46 đồng/đồng.
Năng suất lao Ä‘á»™ng của Việt Nam còn thấp. Năm 2007 má»›i đạt 25.886 đồng/ngÆ°á»i, của nhóm ngà nh nông, lâm nghiệp-thuá»· sản còn đạt thấp hÆ¡n chỉ có 9.607 nghìn đồng/ngÆ°á»i, ngay cả nhóm ngà nh công nghiệp-xây dá»±ng cao nhất cÅ©ng má»›i đạt 55.072 đồng/ngÆ°á»i và của nhóm ngà nh dịch vụ cÅ©ng chỉ đạt 38.159 nghìn đồng/ngÆ°á»i.
Nếu quy ra USD theo tá»· giá hối Ä‘oái, năng suất lao Ä‘á»™ng của toà n ná»n kinh tế cÅ©ng má»›i đạt khoảng 1,6 nghìn USD, của nhóm ngà nh nông, lâm nghiệp- thuá»· sản chỉ đạt 0,6 nghìn USD, của nhóm ngà nh công nghiệp- xây dá»±ng đạt khoảng 3.438 USD, của nhóm ngà nh dịch vụ đạt khoảng 2.385 USD.
Các con số trên còn thấp xa so vá»›i năng suất lao Ä‘á»™ng chung của thế giá»›i (khoảng trên 14,6 nghìn USD), còn thấp hÆ¡n cả mức bình quân đầu ngÆ°á»i của thế giá»›i (khoảng 6,5 nghìn USD/ngÆ°á»i). Vá»›i năng suất còn thấp nhÆ° trên thì giá trị thặng dÆ° còn Ä‘ang rất nhá» nhoi.
Má»™t ná»n kinh tế tăng trưởng chủ yếu dá»±a và o vốn, mà hiệu quả đầu tÆ° thấp, nhất là hiệu quả đầu tÆ° của khu vá»±c kinh tế Nhà nÆ°á»›c còn thấp hÆ¡n; năng suất lao Ä‘á»™ng thấp,... nên nhu cầu đối vá»›i tiá»n tệ, yêu cầu cung tiá»n luôn luôn cao, tạo sức ép là m tăng lạm phát.
Sức ép nà y cá»™ng hưởng vá»›i lạm phát trên thế giá»›i trong khi đồng Việt Nam được neo giá chặt vá»›i USD mà USD lại mất giá lá»›n so vá»›i các đồng tiá»n mà Việt Nam cÃ
³ quan hệ buôn bán lá»›n nhất lại cà ng tạo ra sÆ°c ép lạm phát tại Việt Nam lá»›n hÆ¡n các nÆ°á»›c.
Các yếu tố đầu ra
Tăng trưởng kinh tế xét ở yếu tố đầu ra có ba yếu tố đóng góp. Äó là sá»± đóng góp của tiêu dùng cuối cùng, của tÃch luỹ tà i sản, của xuất khẩu ròng (xuất khẩu ròng được tÃnh bằng xuất khẩu trừ Ä‘i nháºp khẩu).
Có má»™t số nháºn xét được rút ra từ đóng góp của các yếu tố đầu ra đối vá»›i tăng trưởng kinh tế:
Thứ nhất, tăng trưởng kinh tế chủ yếu do tăng trưởng tiêu dùng cuối cùng. Äiá»u đó được lý giải là do quy mô GDP của Việt Nam còn thấp, nên tá»· trá»ng tiêu dùng cuối cùng hiện Ä‘ang chiếm tá»· trá»ng lá»›n trong GDP (trên dÆ°á»›i 70%); mức tiêu dùng bình quân đầu ngÆ°á»i trong nhiá»u năm còn thấp nên nhu cầu và tốc Ä‘á»™ tăng thÆ°á»ng khá cao (mấy năm liên tục tăng trên 7%, gần bằng vá»›i tốc Ä‘á»™ tăng của GDP).
Má»™t nét quan trá»ng là tiêu dùng cuối cùng thông qua mua bán trên thị trÆ°á»ng ngà y má»™t chiếm tá»· trá»ng lá»›n, do tốc Ä‘á»™ tăng qua các năm (đã loại trừ yếu tố giá) mấy năm nay liên tục tăng hai chữ số (năm 2002 tăng 11,2%, năm 2003 tăng 15,2%, năm 2004 tăng 10,8%, năm 2005 tăng 11,3%, năm 2006 yăng 12,5%, năm 2007 tăng 11,4%).
Khi tiêu dùng cuối cùng thông qua mua bán trên thị trÆ°á»ng tăng nhanh và trở thà nh Ä‘á»™ng lá»±c của tăng trưởng kinh tế thì má»™t mặt nó hấp dẫn các nhà đầu tÆ° nÆ°á»›c ngoà i mặt khác tạo áp lá»±c tăng cung tiá»n tệ, tạo áp lá»±c lạm phát.
Cùng vá»›i tăng trưởng tiêu dùng chung thì tiêu dùng của má»™t bá»™ pháºn dân cÆ° đã tăng rất cao vá» quy mô, Ä‘a dạng vá» chủng loại, mẫu mã, chất lượng. Cùng vá»›i xu hÆ°á»›ng nà y cÅ©ng đã xuất hiện tâm lý Æ°a chuá»™ng hà ng hiệu, hà ng ngoại, tháºm chà mua bán vá»›i bất kỳ giá nà o.
Thứ hai, tăng trưởng kinh tế do tăng trưởng tÃch luỹ tà i sản chiếm tá»· trá»ng khá cao. Äây cÅ©ng là má»™t tÃn hiệu tốt thể hiện tâm lý tiết kiệm để dà nh cho tÃch luỹ của khu vá»±c Äông Nam à nói chung và Việt Nam nói riêng.
Tuy nhiên, bên cạnh việc trực tiếp đầu tư tăng trưởng, có một phần không nhỠđã được để dà nh dưới dạng cất trữ hoặc chạy lòng vòng qua các kênh gây ra những cơn sốt nóng hoặc lạnh ở các kênh nà y mà không được đầu tư trực tiếp cho sản xuất kinh doanh. Hiện có hà ng trăm tỷ đồng vốn đầu tư đang được chôn và o bất động sản, và o và ng.
Thứ ba, tăng trưởng xuất khẩu ròng hiện Ä‘ang mang dấu âm do nháºp siêu gia tăng mạnh cả vá» quy mô, cả vá» tá»· lệ so vá»›i xuất khẩu. Nháºp siêu cả vá» hà ng hoá, cả vá» dịch vụ. Riêng vá» hà ng hoá, năm 2007 lá»›n gấp 2,5 lần năm 2006, năm nay má»›i qua 3 tháng mà đã gấp 3,8 lần cùng kỳ, khả năng cả năm có thể gấp rưỡi hoặc cao hÆ¡n so vá»›i năm trÆ°á»›c.
Subscribe to:
Post Comments (Atom)
coi bộ món tăng trưởng kinh tế này không có mùi gì hấp dẫn nên chẳng blogger nào ngó ngàng, còn tui còm hôm qua mà bữa nay chẳng thấy.
ReplyDeleteriêng món Đan Lê chủ nhà mới vừa nhá hàng là đã có hàng chục anh chị nhảy vô nhậu, thiệt xôm tụ.
hiệu quả đầu tư thấp là do lãng phí và tham nhũng cộng với quản lý tồi
còn năng suất lao động thấp là do dân trí thấp và cũng kèm với quản lý kém nốt, cái này ai cũng biết mà hổng ai biết giải quyết như thế nào, từ đâu, hoặc biết mà không có can đảm làm.